|
Įriš 2003, žrišjudaginn 25. febrśar er haldinn fundur ķ śrskuršarnefnd sjómanna og śtvegsmanna ķ hśsakynnum Landssambands ķsl. śtvegsmanna aš Borgartśni 35 ķ Reykjavķk. Męttir eru, Helgi Laxdal og Hólmgeir Jónsson og Įrni Bjarnason frį samtökum vélstjóra og sjómanna, en Frišrik J. Arngrķmsson, Stefįn Frišriksson og Sveinn H. Hjartarson męta af hįlfu LĶŚ. Formašur nefndarinnar Skśli J. Pįlmason er einnig męttur.
Fyrir er tekiš mįl nr. U-1/2003 Landssamband ķsl śtvegsmanna f.h. Vķsis hf. ķ Grindavķk v/ fiskiskipa félagsins gegn Sjómannasambandi Ķslands, Farmanna-og fiskimannasambandi Ķslands og Vélstjórasfélagi Ķslands v/ įhafna skipa Vķsis hf. I. Landssamband ķsl. śtvegsmanna (LĶŚ) vķsaši til śrskuršarnefndar įgreiningi um fiskverš til įhafna fiskiskipa, sem Vķsir hf. gerir śt meš bréfi til Veršlagsstofu skiptaveršs, sem dagsett er 14. žessa mįnašar. Bréfiš er svohljóšandi: Fyrir hönd Vķsis hf. ķ Grindavķk er fiskveršssamningi viš įhafnir eftirfarandi bįta, sem félagiš gerir śt vķsaš til śrskuršarnefndar sjómanna og śtvegsmanna: Sęvķk GK-257, Fjölnir ĶS-7, Freyr GK-157, Garšey SF-22, Hrugnir GK-50, Pįll Jónsson GK-7 og Sighvatur GK-57. Mešfylgjandi er tillaga félagsins aš nżjum fiskveršssamningi milli įhafna ofangreindra skipa og śtgeršarinnar, eldri samningur og tilboš įhafnar. Fulltrśar hagsmunaašila įkvįšu į sķmafundi, sem einnig var haldinn 14. žessa mįnašar, aš tilkvešja formann nefndarinnar og leiša mįliš til lykta meš śrskurši į fundi, sem haldinn yrši ķ dag. Fulltrśar LĶŚ skilušu greinargerš til Veršlagsstofu skiptaveršs (VSS) 18. febrśar sl. en fulltrśar sjómanna 20. žessa mįnašar. Ķ mįli žessu veršur eftirleišis vķsaš til fulltrśa LĶŚ sem sóknarašila en til fulltrśa sjómanna sem varnarašila. II. Ķ sķšast gildandi samningum milli Vķsis hf. og įhafna framangreindra fiskiskipa var eingöngu samiš um verš į slęgšum žorski. Efni samningsins var svohljóšandi:
Mišaš var viš, aš fiskurinn vęri ķsašur, vel žveginn og rašašur ķ kör. Annar afli: Seldur į fiskmarkaši eša 100% markašstenging žar meš talinn undirmįlsžorskur og hrogn. Ķ ašdraganda žessa mįls bauš Vķsir hf. įhöfnum skipa sinn aš gera fiskveršs-samninga, žegar fiskur vęri tekinn ķ eigin vinnslu. sem voru svohljóšandi:
Gildistķmi skyldi vera frį 1. febrśar sl. og žar til annaš yrši įkvešiš, en samningur uppsegjanlegur meš 15 daga fyrirvara mišaš viš nęstu mįnašamót į eftir uppsögn. III.
Kröfur og rökstušningur sóknarašila.
Slęgšur steinbķtur.
Rökstušningur sóknarašila: Veršlagsstofa hefur śtfęrt fiskverš ķ beinum višskiptum ķ samręmi viš įkvęši geršardómsins og hefur žaš veriš lagt til grundvallar ķ samningum milli śtgerša og įhafna ķslenskra fiskiskipa. Nś liggi fyrir, aš verš į slęgšum og óslęgšum žorski, slęgšri żsu og karfa sé hęrra en forsendur séu fyrir samkvęmt žeim markmišum, sem skilgreind séu ķ śrskurši geršardómsins og samningi LĶŚ og VSFĶ, eins og glögglega komi fram ķ mešfylgjandi gögnum Veršlagsstofu skiptaveršs. Krafa fulltrśa śtvegsmanna mišist viš, aš verš į slęgšum og óslęgšum žorski lękki um 11%, verš į slęgšri żsu lękki um 20% og verš į karfa lękki um 11% Keila, langa og steinbķtur. Um ašrar tegundir en žorsk, żsu og karfa fari, samkvęmt 11. grein laga nr. 13/1998, um Veršlagsstofu skiptaveršs og śrskuršarnefnd sjómanna og śtvegsmanna. Śrskuršarnefnd skal viš įkvöršun sķna taka miš af žvķ fiskverši sem algengast er viš sambęrilega rįšstöfun afla. Skal ķ žvķ sambandi tekiš miš af verši ķ nęrliggjandi byggšarlögum fyrir sambęrilegan fisk aš stęrš og gęšum. Žį skal nefndin taka tillit til lķklegrar žróunar afuršaveršs. Vķsir hf. sé aš žvķ leyti sérstakt sjįvarśtvegsfyrirtęki, aš félagiš hafi starfsemi ķ öllum landshlutum og skip žess og skyldra ašila veiši allt ķ kringum landiš og landi afla vķša. Félagiš stundi einnig mišlun į afla milli fiskvinnslna, sem žaš reki eša taki žįtt ķ aš reka. Žar sem verš į keilu og löngu sé nokkuš sambęrilegt milli landshluta sé, eins og hér standi sérstaklega į, ekki gerš krafa um, aš mismunandi verš gildi eftir svęšum. Varšandi kröfur um veršlagningu į steinbķt gildi öšru mįli, en įstand og stęrš steinbķts sé afar mismunandi eftir svęšum. Žvķ sé gerš krafa um, aš steinbķtur verši veršlagšur ķ tvennu lagi. Um veršlagningu į öllum framangreindum fisktegundum eigi žaš viš, aš veruleg styrking krónunnar hafi leitt til lękkunar į afuršaverši, sbr. mešfylgjandi upplżsingar um vķsitölur sjįvarafurša frį Hagsstofu Ķslands. Samkvęmt žeim hefur afuršaveršsvķsitala žorsks ķ ķslenskum krónum lękkaš į bilinu um 11% til 12,7% frį janśar 2002 til desember 2002 . Afuršaveršsvķsitala żsu hefur į sama tķma lękkaš um 17,5 % og afuršaveršsvķsitala karfa um 11%. Afuršaverš į keilu og löngu og steinbķt hafi einnig lękkaš. Verš į steinbķt ķ beinum višskiptum į Vestfjöršum og Vesturlandi hafi į sķšasta įri veriš 81,91 kr/kg en allur aflinn, aš undanskildum 2 tonnum, hafi komiš į land ķ janśar til aprķl. Frį žeim tķma hafi gengi ķslensku krónunnar styrkst um rśm 11% og žvķ er gerš krafa um 11% lękkun į steinbķtsverši. Žó steinbķtur sé aš hluta veiddur į öšrum tķma į öšrum svęšum fari yfirgnęfandi hluti veišanna fram į fyrri hluta įrsins. Mešalverš į steinbķt į öšrum svęšum en Vestfjöršum og Vesturlandi į sķšasta įri ķ beinum višskiptum hafi veriš 105,26 kr/kg. Verš į löngu ķ beinum višskiptum į sķšasta įri hafi numiš 123,25 kr./kg. en verš į keilu 81,63 kr/kg. Auk žess hafi oršiš veršlękkun į saltfiski en Vķsir hf. vinni stęrstan hluta žorskafla skipa félagsins ķ salt. IV.
Kröfur og rökstušningur varnarašila:
Athugasemdir viš kröfur LĶŚ:
Rökstušningur viš kröfur SSĶ:
Ķ śrskuršinum segi jafnframt: ,,Landssamband ķsl. śtvegsmanna skal meš žįtttöku sinni ķ śrskuršarnefnd skv. lögum nr. 13/1998 um Veršlagsstofu skipta-veršs o.fl., beita sér fyrir žvķ, ef į žarf aš halda, aš ofangreind markmiš nįist." Varnarašili vķsar ķ žessu sambandi til lķnurits, sem fylgir greinargerš hans og skoša ber sem hluta hennar. Žar komi fram, aš mati varnarašila, hvert raunverulegt hlutfall hafi veriš. Į slęgšum žorski hafi hlutfalliš ķ beinum višskiptum veriš mun lęgra en stefnt skyldi aš samkvęmt įkvöršun geršardómsins, allt til 1. janśar 2003. Tölur fyrir janśar 2003 liggi ekki enn fyrir, en lķklegt sé tališ, aš markmišiš hafi nįšst žann 1. febrśar 2003 eša 7 mįnušum sķšar, en geršardómurinn męlti fyrir um. Lķnuritiš sżni, hvernig hlutföllin muni žróast ķ fyrsta lagi skv. spįlķkani Veršlagsstofu skiptaveršs ef gengisvķsitalan verši 126 stig žaš sem eftir er samningstķmans. Žar sé um ofmat aš ręša og ljóst sé aš sś, spį standist ekki, žar sem verš į žorski ķ beinum višskiptum muni eitthvaš lękka žó višmišunum VSS verši ekki breytt. Varnarašili įlķti žvķ, aš VSS ofmeti žróun hlutfallsins. Į hinn bóginn komi fram į lķnuritinu hver žróun verši, ef fallist yrši į kröfur sóknarašila um 11% lękkun. Žį myndi nįnast strax sękja ķ sama fariš og žorskverš fęri nišur fyrir žau markmiš, sem stefna skuli aš. Varnarašili bendir sérstaklega į ķ žessu sambandi, aš hlutföll geršardóms séu lįgmörk og žvķ óheimilt aš vera undir žeim. Tólf mįnaša mešalverš į slęgšum žorski ķ beinni sölu hefši žann 1. jśnķ 2002 žurft aš vera 9,4% hęrra en žaš varš til aš markmiš geršardóms nęšist. Eftir žaš sem į undan er gengiš geti menn ekki meš sanngirni vęnst žess, aš forystumenn sjómanna séu tilbśnir aš samžykkja lękkun į fiskverši um leiš eša įšur en markmišunum sé nįš. Žegar bśiš verši aš vinna upp žaš tap, sem sjómenn hafi oršiš fyrir vegna vanefnda į markmišum geršardómsins munu fulltrśar sjómanna verša til višręšu um lękkun į fiskverši, ef tilefni sé til. Jafnframt sé ętlast til žess af Veršlagsstofu skiptaveršs og śtvegsmönnum, aš žessir ašilar standi ekki lengur ķ veg fyrir žvķ aš śrskuršur geršardóms sé virtur. Öllum hugmyndum um lękkun fiskveršs sé žvķ hafnaš į žessari stundu. Žó verš į karfa sé hér ekki til umręšu vill varnarašili benda į, aš žann 1. jśnķ 2002 hafi vantaš 11,7% į, aš 12 mįnaša mešalverš į karfa ķ beinni sölu uppfyllti markmiš geršardóms. Žaš hafi ekki veriš fyrr en žann 1. desember sķšastlišinn, sem markmiš um karfann hafi nįšst. Sama gildi um karfann og um žorskinn, aš ekki sé tilefni til aš lękka višmišunarveršin į žessari stundu. V. V.1. Įgreiningur mįlsašila, sem śrskuršarnefnd er fališ aš leiša til lykta, er tvķžęttur og lżtur mismunandi reglum. Hann snżr annars vegar, aš veršlagningu į žorski, żsu og karfa, sem lögskipašur geršardómur, samkvęmt lögum nr. 34/2001 var fališ aš męla fyrir um, hvernig skyldu veršlagšar, og hins vegar lżtur įgreiningur mįlsašila aš veršlagningu fisktegunda, sem falla utan verksvišs geršardómsins. Um įkvöršun fiskveršs žessara tegunda fer, samkvęmt II. kafla laga nr. 13/1998 um Veršlagsstofu skiptaveršs og śrskuršarnefnd sjómanna. Rétt žykir, įšur en fjallaš veršur efnislega um įgreining mįlsašila, aš taka afstöšu til žeirra kröfu varnarašila, aš ekki séu efni til aš fjalla um kröfu sóknarašila um veršlagningu óslęgšs žorsks og karfa. Hér er um frįvķsunarkröfu aš ręša, sem byggir į žvķ, aš žvķ er varšar veišar į karfa, aš Vķsir hf. stundi lķnuveišar og žaš óverulega magn af karfa, sem komi į lķnuna, sé mešafli, sem félagiš verki ekki sjįlft. Varšandi kröfuna um veršįkvöršun į óslęgšum žorski, er žvķ haldiš fram af hįlfu varnarašila, aš allur žorskur sé slęgšur um borš ķ skipum félagsins og žvķ įstęšulaust aš leggja fyrir śrskuršarnefnd aš fjalla um žann žįtt. Samkvęmt upplżsingum VSS, sem formašur óskaši eftir um afla skipa Vķsis hf. į karfa, löndušu įtta skip félagsins 322.121 kg. į fiskveišiįrinu 2001-2002, žar af landaši m/b Geršur 6,980 kg., en ekki hefur veriš óskaš eftir veršįkvöršun śrskuršarnefndar varšandi įhöfn žess fiskiskips. VSS upplżsti į hinn bóginn, aš allur afli skipa Vķsis hf. vęri slęgšur um borš ķ skipum félagsins, žannig aš ekki vęri um žaš aš ręša, aš félagiš landaši óslęgšum afla til vinnslu. Žvķ veršur aš telja, aš Vķsir hf. hafi ekki hagsmuni af žvķ, aš śrskuršarnefndin įkveši ķ žessu mįli verš į óslęgšum žorski. Ķ tilboši sķnu til įhafna, sem rakiš er undir liš II. hér aš framan, var engin afstaša tekin til óslęgšs žorsks. Žeirri kröfu er žvķ vķsaš frį śrskuršarnefnd, enda į sóknarašili žess įvallt kost aš vķsa įgreiningi, sem snertir veršlagningu óslęgšs žorsks til śrskuršarnefndar. Öšru mįli gegnir um kröfu sóknarašila um veršįkvöršum į karfa til įhafna skipa félagsins. Aflamagn į karfa hjį skipum félagsins, er aš sönnu óverulegt mišaš viš heildarafla žeirra, en engu aš sķšur veršur aš telja, aš félagiš hafi hagsmuni af žvķ, aš śrskuršarnefnd fjalli um žaš įgreiningsefni. Veršur sś krafa žvķ tekin til efnislegrar śrlausnar. Einnig veršur, įšur en lengra er haldiš, aš taka afstöšu til kröfu varnarašila, sem veit aš žvķ, aš śrskuršarnefnd įkveši ašeins verš į slęgšum žorski en allur annan afli fari į markaš, eša taki aš fullu miš af verši į fiskmörkušum, eins og tķškast hafi um annan afla skipa Vķsis hf. Ķ kjarasamningum žeim, sem mįlsašilar hafa gert sķn ķ milli, er śtgeršarmanni fališ ķ umboši įhafnar aš įkveša, hvernig sölu aflans skuli hįttaš. Žar segir enn fremur, aš śtgeršarmašur skuli tryggja skipverjum hęsta gangverš fyrir aflann. Bęši śrskuršarnefnd og sķšar Veršlagsstofa skiptaveršs voru settar į stofn til aš stušla aš žvķ, aš śtgeršarmašur uppfyllti žessar samningsskyldur. Žvķ veršur aš telja, meš vķsan til framangreindra forsendna, aš Vķsir hf. geti einhliša įkvešiš aš kaupa afla eigin skipa og fela śrskuršarnefnd įkvöršun į verši til įhafna žeirra, žar sem samningar hafi ekki nįšst žeirra ķ milli. V.2. Veršur nś tekin efnisleg afstaša til krafna mįlsašila og fyrst fjallaš um kröfu sóknarašila, er veit aš įkvöršun į verši til įhafna skipa Vķsis hf. fyrir žorsk, żsu og karfa. Eins og bįšir mįlsašilar byggja į og gera grein fyrir ķ greinargeršum sķnum, setti lögskipašur geršardómur fram įkvešin markmiš um veršlagningu į žorski, żsu og karfa, sem mįlsašilar skyldu nį į gildistķma śrskuršar geršardómsins. Žessum markmišum er nįnar lżst ķ greinargerš varnarašila. Einnig var sérstaklega lagt fyrir sóknarašila aš beita sér fyrir žvķ ķ śrskuršarnefnd aš settum markmišum yrši nįš, eins og einnig er getiš ķ greinargerš varnarašila. Ķ śrskurši geršardómsins segir, aš žessi ašlögun skuli gerast meš jöfnum stķganda į samningstķmabilinu, sem veršur aš skilja svo, aš įtt sé viš gildistķma śrskuršarins. Veršlagsstofa hefur ķ samrįši viš mįlsašila gefiš śt višmišunarverš fyrir umręddar žrjįr fisktegundir Ķ raun hefur višmišunarverš VSS veriš žaš verš, sem mišaš hefur veriš viš ķ beinum višskiptum frį žvķ śrskuršur geršardóms tók gildi. Samkvęmt upplżsingum VSS hefur višmišunarverš į žorski veriš hękkaš frį įgśstmįnuši 2001 um 38%, en ķ karfa um 35% ķ fjórum įföngum. Viš žaš var mišaš, aš settum markmišum yrši nįš meš jöfnun stķganda. VSS hefur upplżst aš settum markmiš um verš fyrir karfa og żsu hafi nįšst ķ nóvembermįnuši sl., en fyrir žorsk hafi tekist aš uppfylla fyrirmęli geršardómsins ķ sķšasta mįnuši, en nįkvęmar upplżsingar liggi ekki fyrir um žaš. VSS hefur įętlaš lķklega framvindu ķ veršžróun umręddra fisktegunda. Samkvęmt spį VSS um verš fyrir slęgšan žorsk er veršiš nś komiš ķ jafnvęgi, en stķgur aš óbreyttu hratt yfir višmišunarmörk fyrstu mįnuši og sķšan įfram meš óverulegum stķganda, verši ekkert aš gert. Verš į żsu og karfa, sé nś komiš vel yfir višmišunarmörk og muni halda įfram aš stķga. Žvķ er žaš nišurstaša śrskuršarnefndar aš lękka skuli višmišunarverš um 5% fyrir žorsk, żsu og karfa. Verš žaš, sem Vķsir hf. skal miša uppgjör til įhafna viš skal vera sem hér segir:
VI. Nś veršur tekin įkvöršun um verš į keilu, löngu og steinbķt til įhafna viš-komandi skipa Vķsis hf.. Viš žį įkvöršun ber aš fara eftir 11. gr. laga nr. 13/1998, eins og įšur er getiš. Ķ 1. mgr. 11. gr. segir, aš śrskuršarnefnd skuli viš įkvöršun sķna taka miš af upp-lżsingum, sem VSS hafi safnaš, en samkvęmt 12. gr. laganna er m.a. lagt fyrir śrskuršarnefnd aš leita upplżsinga hjį śtgerš og įhöfn. a) Veršįkvöršun į keilu: Vķsir hf. gerši įhöfnum sķnum tilboš ķ umręddar žrjįr fisktegundir og įhafnir geršu félaginu gagntilboš ķ keilu og löngu. Einnig liggur fyrir krafa sóknarašila, sbr. kafla III. hér aš framan. Žaš verš, sem tekist er į um ķ žessu tilliti eru sem hér segir: (kr/kg.)
Śrskuršarnefnd telur rétt aš įkveša verš fyrir keilu žannig:
Śrskuršarnefnd telur rétt aš įkveša verš fyrir löngu žannig: c) Veršįkvöršun į steinbķt Meš hlišsjón af žróun į verši steinbķts žykir rétt aš įkveša verš til įhafna skipa Vķsis hf. žannig, aš verš į Vestfjöršum skuli vera 76 kr/kg. en 96 kr/kg. į öšrum landsvęšum. Śrskuršarorš Verš žaš, sem Vķsir hf. skal miša uppgjör til įhafna viš skal vera sem hér segir:
Keila: 1 kg. 63 kr/kg., 1 kg -1,3 kg. 73 kr/kg., 1,3 kg. og yfir 80 kr/kg. Śrskuršur žessi skal gilda til 15. mars n.k.
|